O 20 de novembro cúmprese o aniversario da Convención sobre os Dereitos do Neno que foi aprobada polas Nacións Unidas en 1989. A comunidade internacional recoñeceu así que os nenos e nenas do mundo nacen cos mesmos dereitos inherentes a todos os seres humanos e tamén a súa necesidade de protección e atención especiais.

Temos dúas datas posibles: sábado 28 de novembro ás 5.30 da tarde ou mércores 2 de decembro tamén ás 5.30 (poñemos esta hora pois calquera das dúas pelis dura sobre 130 minutos e, así, despois podemos dispor dun bo tempo para comentala). O lugar, como xa vos dixen, será o Forum metropolitano.                                           

Pídovos dúas cousas: que votedes por unha das dúas películas e polo día que vos vén mellor. Escollemos un sábado por si non podedes un día laborable, e un mércores (eu só teño libre este día pola tarde) por si non podedes o fin de semana. O que si vos pido por favor é que VOTEDES TODOS os que queirades ir, e que o fagades CANTO ANTES, xa que necesitamos, polo menos, unha semana de antelación para organizar o pase da peli. Pode resultar moi interesante e un excelente broche final á nosa lectura.

O pase está aberto a calquera persoa que queira ir vela, así que os que non sodes membros do ciberclub pero seguídesnos, animádevos a vir.

E, por último, unha casualidade. Onte, 15 de novembro, foi o 50º aniversario do asasinato da familia Clutter e o diario El País publicou unha reportaxe que vos convido a ler titulado Flores para los Clutter, onde podemos comprobar como continúa viva na comunidade, 50 anos despois, o recordo desta traxedia.

Non vos esquezades de ir deixando os vosos comentarios sobre a lectura no post anterior Algunhas preguntas e unha reflexión!

Como ides coa lectura? Estavos a gustar o libro? Engancha ou aburre? Resúltavos fácil ou difícil de ler?

Que opinades sobre a maneira en que está escrito o libro? Creedes que o autor explora un novo estilo de escribir novelas? Atopades poesía na súa escritura? Alguén dixo que Capote escribira A sangre fría coma se fose á vez un notario e un poeta.

Que sentimentos espértanvos os personaxes, sobre todo os asasinos? Por que pensades que Capote se centra tanto neles? Parece que o autor quere que comprendamos como chegaron a converterse no que son. Respecto da súa opinión sobre o asasinos Capote afirmou nunha entrevista: Non quixen a ningún, pero sentía unha gran comprensión por ambos e a Perry tíñalle moitísima simpatía. Creo que Dick era un ladrón de pouca sonada que se viu coa auga ao pescozo e que foi o verdadeiro responsable dos asasinatos, aínda que foi Perry o que os cometeu. Pero Perry non os fixera de non estar baixo o influxo do que os franceses chaman unha “folie à deux” (trastorno psicótico compartido). Que vos parece esta afirmación? Por que creedes que o autor se involucrou até tal punto nas súas vidas?

Capote vainos narrando os feitos dunha maneira precisa e obxectiva pero sen moralizar en ningún momento, a que creedes que se debe esta ausencia de moralizacións sobre a actuación dos asasinos?

Creedes que este libro é unha viaxe sen fondo ás profundidades da natureza humana? E creedes que Capote saíu indemne desta viaxe? O propio autor afirmou: Cheguei a comprender que a morte é o factor fundamental da vida. E a simple comprensión dese feito modifica toda perspectiva persoal… A experiencia serviu para incrementar a idea tráxica que eu tiña da vida, que sempre mantiven e que explica esa faceta miña que parece sumamente frívola; esa parte de min que sempre estase a burlar da traxedia e da morte. É por iso polo que adoro a champaña e encántame aloxarme no Ritz.

E para finalizar a quenda de preguntas: Considerades que A sangre fría é unha obra mestra (como moitos críticos e comentaristas así o creron)?

Nesta segunda parte de A sangre fría os protagonistas van ser os que quedan: as testigos, a familia, os amigos, os investigadores, pero, sobre todo, os asasinos. A súa huída despois do crime, as súas reaccións, a súa relación. Vémolos tan tranquilos, sen ningunha culpa (teñen sentido de culpa os asasinos?). A Perry só parece preocuparlle os erros gramaticales das noticias que falan do crime e canto costara un funeral ao que foran mil persoas! O fracaso do móbil do crime, o roubo dunha gran cantidade de diñeiro que lles ía a permitir comezar unha nova vida en México, non parece importarlles. Consideran, principalmente Dick, que todo saíu perfecto simplemente porque non deixaron ningunha pegada, aínda que máis adiante, Perry, non Dick, pregúntase si terán algo “anormal” para facer o que fixeron. Dick, pola contra, divírtese atropelando cans.

Capote se explaya en contarnos con todo detalle a infancia dura de Perry (a Dick tocaralle na terceira parte). A outra América, na que non se atopa traballo nunca e vólvese un alcohólico ou violento e comeza a odiar a todos os que teñen o que un non conseguiu pero que desexou fervientemente conseguir, esa América onde nunca nada sale ben como un destino fatalmente tráxico do que non se pode escapar. Non podemos evitar comparala coa América feliz e próspera á que pertence a familia Clutter. Que vidas tan diferentes, e por que? Detrás de tanta explicación parece estar a intención do autor en facernos comprender en que momento das súas vidas Dick e Perry traspasaron o limiar, sen volta posible, que leva ao outro lado. Pero tamén Capote marca moi ben os límites impedindo que sintamos pena por eles (e por suposto tampouco simpatía), en todo caso só comprensión.

Continuamos coa lectura das dúas últimas partes do libro Respuesta e El Rincón até chegar ao final do libro.

Espero os vosos comentarios!

Luis Eduarto Aute: Enormemente popular como cantautor dende os anos 60, conta con toda unha traxectoria igualmente como pintor e como poeta. Compuxo máis de 300 cancións, gravou unha vintena de discos, publicou varios libros de poesía e inventou unha pequena delicatessen de xénero poético que el chama poemigas. Se a poesía naceu para ser cantada, Aute posúe o ritmo, o enxeño e a graza dun talento co que resulta doado conectar.

Lucía Aldao: Un dos nomes máis axitadores, des-solemnizantes e renovadores do panorama poético galego é esta poeta coruñesa moza que mostra máis interese pola palabra interpretada en directo que polas publicacións en papel. A súa solvencia na oralidade e o seu enxeño creativo consegue meter o público no peto cada vez que desprega novas maneiras de comunicar a poesía.

Los últimos que los vieron vivos

Á reacción xeral de estupor teñido de consternación, una sensación de vago horror que las heladas fuentes del miedo individual se encargaron rápidamente de hacer más profunda e intensa, Capote opón a da señora Clare: cuando te llega la hora, te llega. Y no te van a salvar las lágrimas. Cuando murió Homer gasté todo el miedo que llevaba dentro y todo el dolor también. Si anda alguien por ahí con ganas de cortarme el cuello, le deseo mucha suerte. ¿Qué más da? En la eternidad todo es lo mismo. Porque recuerda esto: si un pájaro llevar la arena, grano a grano, de un lado a otro del océano, cuando la hubiera transportado toda, eso sólo sería el principio de la eternidad.
Con cal das dúas vos identificades máis?

Utilizando a técnica cinematográfica á que aludía no comentario que vos deixei no último post, Capote interrompe a acción no momento en que o coche dos asasinos avanza cara á casa dos Cuttler, para saltar directamente, nun atinado golpe de efecto, á escena en que os cadáveres son descubertos o domingo pola mañá. Temos todo o horror, sen concesións, despregado ante os nosos ollos. Nós, os lectores, sabemos os que os mataron pero non sabemos, aínda, o como nin o porqué. E necesitamos saber máis. 

Hai unha grande obxectividade na exposición dos feitos. Uns feitos expostos sen xuízos para que cada un teña a liberdade de xulgar por si mesmo. Para iso utiliza un estilo sobrio, limpo detrás do cal se adiviña moito traballo. Escribir A sangre fría tivo que supoñer un reto para Capote. O reto era converter seis anos de investigación sobre o terreo e oito mil páxinas de información recollida, nun libro. Un libro moi complicado de escribir que requiría moito tesón e unha estrutura moi clara dende o principio.

Supóñovos metidos de cheo na historia, tanto como para que aínda non deixásedes ningún comentario, así que vos cedo a palabra: é a vosa quenda. Xa sabedes que todos os comentarios son benvidos.
Continuamos coa lectura da segunda parte Personas desconocidas sobre a que poderemos deixar aquí tamén todos os comentarios que nos suxira a súa lectura.

Truman Capote, un dos máis polémicos e célebres talentos literarios do século XX, naceu en 1924 en Nova Orleans. Sendo moi pequeno os seus pais divorciáronse e foi a vivir cunhas tías anciás a unha granxa de Alabama: tiven unha nenez difícil. Non pasei privacións económicas pero sufrín un total abandono emocional. Nunca sentín que pertencese a ningún lugar.
O seu universo literario construíuse na soidade daquela infancia: empecei a escribir cando tiña 8 anos: de improviso, sen inspirarme en exemplo ningún. Non coñecía ninguén que escribise e pouca xente que lese. Pero o caso era que só me interesaban catro cousas: ler libros, ir ao cine, bailar claqué e facer debuxos. Entón, un día, comecei a escribir, sen saber que me encadeara de por vida a un nobre, pero implacable amo.
Dende ese momento construíu o que el posteriormente chamaría un estilo de ver e oír. Capote sempre contou en todos os seus libros o que vía e oía.
Aos 17 anos xa publicaba contos en revistas e, aos 18 marchouse a Nova York para traballar como redactor en The New Yorker.

Na súa primeira novela, a intensa Otras voces, otros ámbitos, publicada en 1948 (Cando Deus lle entrega a un un don, tamén lle dá un látego; e o látego é unicamente para autoflaxelarse) narra gran parte das tormentosas experiencias da súa nenez, mesturando a realidade coa ficción, o que se convertería nunha constante da súa literatura. A novela, que tivo un grande éxito de público e crítica converténdoo nun escritor famoso, trouxo consigo unha gran polémica xa que falaba abertamente da homosexualidade. A fama, o éxito e a polémica non o abandonarán nin na súa vida nin na súa obra ata o final.

O seu éxito literario foi acompañado dun grande éxito social, o que lle permitiu tratar con intimidade a boa parte da alta sociedade neoiorquina da súa época, á que posteriormente retrataría, na súa obra póstuma e inacabada Plegarias atendidas, de xeito mordaz e ferinte.

Ademais da súa obra mestra A sangre fría, Capote publicou obras moi heteroxéneas nas que sempre aparece a confluencia entre ficción e non ficción:
- El arpa de hierba, unha fermosa novela chea de poesía, onde volve á súa infancia.
- Se oyen las musas, unha divertida reportaxe, precursora da non fiction novel, sobre unha xira teatral dunha compañía estadounidense pola Unión Soviética.
- Desayuno en Tiffany’s, un retrato non só da promiscua, feliz e despreocupada Holly Golightly, senón tamén da sociedade, non exento de crítica, na que se move a protagonista.
- Los perros ladran, un mapa en prosa, unha xeografía escrita da miña vida dende 1942 ata 1972.
- Música para camaleones, testamento literario e intento de literatura total: relatos, artigos, poesía, periodismo, apuntamentos persoais, guións cinematográficos, conversacións…
- Contos (marabilloso Un recuerdo navideño), libros de viaxes (foi un gran viaxeiro) e guións cinematográficos.

Capote elixiu morrer o 25 de agosto de 1984 en Los Ángeles na mansión de Joanne Carson. Esta contou que Truman lle impediu chamar os médicos: Non quero volver pasar por iso. Se che importo, non fagas nada. Déixame ir. As súas últimas palabras foron: mamá, mamá, son eu, son Buddy, sinto frío.

O 16 de novembro de 1959 Truman Capote abriu The New York Times e encontrouse cunha noticia que comezaba así: Un rico agricultor, a súa esposa e dous fillos foron encontrados hoxe na súa casa mortos a tiros. Disparáronlles a queimarroupa despois de atalos e amordazalos. 

Había tempo que Capote buscaba "escribir feitos e non ficcións", así que a noticia deste cruel asasinato, un tema totalmente alleo a el e un feito que non podía modificar, lle pareceu a escusa perfecta para intentar facer o que perseguía. Capote quería escribir o que el denominaba unha "novela real" (non fiction novel), é decir, un libro que se lese exactamente igual que unha novela, só que cada palabra fose rigorosamente certa. E logrou, de sobra, transformar unha noticia de sucesos nun orixinal e poderoso xénero literario. Xénero que exerceu unha grande influencia sobre o que se deu en chamar o "novo periodismo" cuxos máximos expoñentes foron Thomas Wolfe, Hunter S. Thompson ou Norman Mailer.

O que máis lle espertou curiosidade, inicialmente, non foi o asasinato en si, senón os efectos que puidese provocar nunha comunidade tan pequena e tan illada aquel terrible acontecemento, e co obxectivo de descubrilo viaxou ao lugar dos feitos (Holcomb, unha viliña de Kansas), acompañado da súa amiga de infancia Harper Lee (a autora de Matar un ruiseñor) que foi unha grande axuda nas súas investigacións. Pero a detención dos asasinos o 30 de decembro, ía dar un xiro de 180 graos ao seu proxecto. Pensou que todo o que escribira ata ese momento ía resultar inservible se non podía reconstruír a vida dos asasinos coa mesma exactitude e detalle como a das vítimas. Capote comprometeuse tanto coa historia que chegou a reunir unhas oito mil páxinas ao longo da súa investigación. Pasou seis anos convivindo e entrevistando os paisanos, acompañando os policías que levaban o caso e, sobre todo, coñecendo con profundidade os dous asasinos que, despois de ser detidos e xulgados, esperaban no corredor da morte a ser axustizados. Inclusive, cando foron aforcados, asistiu á execución.

Narrada en terceira persoa omnisciente, a novela desenvolve dúas historias paralelamente, a dos asasinados e a dos asasinos. Compara as súas vidas e os seus sistemas de valores, mostrándonos con ello unha completa radiografía da sociedade norteamericana.

A sangre fría consagrou a Capote como unha figura indiscutible da literatura do século XX. Obtivo o apoio unánime da crítica, vendeu máis de 300.000 exemplares e estivo na lista dos best-sellers durante trinta e sete semanas. Dende entón só en Estados Unidos o número de exemplares vendidos ascendeu a case cinco millóns.

Tras publicar en 1966 A sangre fría toda a súa vida terminou por derrubarse. Nada do que escribiría despois igualaría esta obra mestra. Por un lado, non soubo dixerir o grande éxito que obtivo, pero, sobre todo, entregouse en corpo e alma á dura verdade desta novela durante demasiados anos como para saír indemne. El mesmo definiuno así: "escribir o libro non me resultou tan difícil como ter que vivir con el". Lanzouse a unha espiral de autodestrución ao longo da cal os seus problemas persoais se agravaron, e a súa saúde física e mental sufriu un empeoramento, do que xa nunca podería recuperarse e que culminou coa súa morte en 1984.

A escritora, que vive en Berlín dende 1987, naceu en Nytzkydorf (Romanía) en 1953 nunha familia da minoría alemá nese país -á que pertenceron outros escritores emblemáticos alemáns como Paul Celan ou Oskar Pastior-. Herta Müller estudou filoloxía xermánica e filoloxía romanesa simultáneamente, tratando de afondar nos coñecementos das dúas literaturas ás que sentía que pertencía. A súa obra encarna en boa parte o destino da minoría alemá nos países do centro de Europa que, tras o fin da Segunda Guerra Mundial, en moitas ocasións tiveron que pagar por partida dobre as culpas do nacionalsocialismo.

A Herta Müller gústalle recortar palabras nos xornais e revistas. Clasifícaas para despois utilizalas ou deixalas envellecer nun canto do seu escritorio: ve nelas unha metáfora da vida.

Antes de Müller, o último alemán que recibiu o Nobel de Literatura foi Günter Grass, galardoado en 1999. Herta Müller é a duodécima muller coroada con este premio.

Como deixastes escrito nos sucesivos post, todos, ou case todos, gozamos con esta lectura e deixámonos arrastrar polas súas historias. Un logro do mestre é conseguir que os lectores participen fascinados no seu proceso narrativo.

O noso compañeiro Oliveira resaltou a ironía que contén esta obra e para referirse a ela hai que mencionar o tratamento desmitificador e lúdico do personaxe de Merlín, así como o de Dona Ginebra, a través dun distanciamento irónico, que ás veces chega a ser paródico, convertendo, deste xeito, o mítico en cotián. Así, Merlín, viste de negro pero tamén leva unha bufanda colorada, ou Xenebra é máis ben gorda e de cando en vez para de bordar para rascarse o lombo. O mesmo tratamento o aplicou a outros personaxes míticos presentes na súa obra: Simbad, Orestes, Ulises…

Merece resaltar a orixinalidade de incluír un índice onomástico ao final do libro, índice que reforza a narración. Cunqueiro engadíaos ao final de case todas as súas obras e son en realidade un "dramatis personae", porque non hai que esquecer a importancia do teatro na súa vida, xénero que tamén cultivou. Así mesmo, a división en xéneros literarios non tiña sentido para el. No índice inclúe un aceno á vila que lle viu nacer, Mondoñedo, definíndoa como unha cidade de Galicia, sonada polos Bispos, e polo cabalar das San Lucas, i onde naceu o señor Cunqueiro, que puxo en formado istas historias. É rica en pan, en augas i en latín.

As vastas influencias literarias en Cunqueiro van dende os cancioneiros medievais ata as vangardas de principios do século XX, pasando por Dante, Cervantes, referencia constante na súa obra, Shakespeare e o seu moi admirado Valle-Inclán (do que dicía que era parente seu) entre outros.

Dentro duns días anunciareivos cal é noso próximo libro que poderedes ir a recoller dende o mesmo momento en que se publique ese post. Hai un cambio no sistema de recollida dos libros. A partir de agora todos recolleredes e devolveredes o libro na biblioteca de Forum. Deste xeito axilizaremos a entrega e será máis doado para nós facer un seguimento dela. O voso exemplar de Merlín e familia debedes devolvelo xa en Forum.