A Premio Nobel de Literatura 1993 e a voz máis poderosa da literatura afroamericana na actualidade naceu o 18 de febreiro de 1931 en Lorain (Ohio). A súa infancia transcorreu durante os anos da Gran Depresión no seo dunha familia pobre e moi unida. Á idade de doce anos, mentres traballaba como pinche de cociña, comezou a ler Nabokov e Jane Austen. Non recordo nada da miña vida antes dos libros. Foi a miña irmá Lois quen me introduciu na lectura antes da escola primaria; na escola había só dúas persoas que sabían ler: a mestra e eu. Na súa casa os libros eran sagrados. O meu avó compracíase de ter lido a Biblia tres veces dende o principio ata o final. Ata a Emancipación, quenquera que ensinara aos negros o abecedario corría o risco de ir ao cárcere. Toni Morrison é a fundadora dunha literatura escrita dende e para os afroamericanos, sen concesións para brancos ou negros integrados. Defensora da literatura de minorías intentou dar voz ás persoas máis silenciadas da comunidade afroamericana, en especial ás mulleres e aos seres máis desvalidos. Cando empecei a escribir, só quería facelo sobre unha cousa: a devastación do racismo nos máis vulnerables, os máis desesperados na nosa sociedade. Nas súas novelas o poder do feminino está sempre presente, a fortaleza física e moral destas mulleres dobremente discriminadas que se negan a converterse en vítimas.
Así mesmo, fálanos nelas das circunstancias históricas da comunidade negra en Estados Unidos, do seu pasado de escravitude que significou a súa degradación como seres humanos e os converteu en seres invisibles para a poboación branca, e da súa loita, ao longo dos séculos, polos seus dereitos civís e a súa memoria.
Outra das características da súa literatura é o equilibrio entre realismo e maxia. Nas súas obras os seus personaxes transcenden a realidade inmediata cara ao mundo máxico e sobrenatural dos mitos e as crenzas da comunidade afroamericana, pero, á vez, permanecen solidamente arraigados na terra.
A música está moi presente na obra de Toni Morrison. Como ela mesma sostén, para unha poboación a quen se lle negara a alfabetización, a música pasou a ser a súa forma de expresión e comunicación.
A súa prosa, herdeira da tradición oral africana, mestura o coloquial e o culto para conseguir unha lingua elocuente e viva. É unha prosa poética e exquisita na que o ritmo da súa escritura xamais é lineal e constante.
E para rematar déixovos cunhas reflexións da escritora sobre o que supón o acto de escribir para ela: Na literatura mando eu. Eu creo, decido, e iso é parte constante da busca. Pero tamén quero compartir unha linguaxe, crear esa intimidade, esa proximidade que sento cos libros que leo e admiro. É unha busca dunha vocación e da total liberdade para un mesmo, un lugar no que un di que facer e onde un mesmo pon as regras. Busco a liberdade absoluta na creación.
Podo ir aínda máis alá como escritora. Seino e vouno intentar. Necesito seguir escribindo, e explorar outras direccións. Se non escribise volveríame tola; o mundo resultaríame demasiado caótico.
Aunque nadie diga nada, en el otoño de 1941 no hubo caléndulas. Creímos entonces que si las caléndulas no habían crecido era debido a que Pecola iba a tener el bebé de su padre.
Esta vez tócalle a quenda a unha escritora estadounidense, a primeira muller, e única por agora, de raza negra en recibir o Premio Nobel de Literatura en 1993.
Comezo preguntándovos a vós o que se pregunta así mesmo Kapuściński: Que é o que incita o home a percorrer o mundo? Curiosidade? Anhelo de aventura? Necesidade de ir de asombro en asombro?
